De kerstboom in Nederland

Nederland maakt zich op voor het kerstfeest. En gelovig of niet, de kerstboom moet er komen. Nu is de kerstboom geen inheems verschijnsel. Pas vanaf 1836 vinden we daarvan de eerste, voorzichtige sporen in onze samenleving, en het zou nog lang duren voordat hij zo’n beetje alle winkels en huiskamers had veroverd. In deze bijdrage vertel ik iets over het begin van de zegetocht van de kerstboom. Daarbij gaat het me zowel om de verspreiding ervan, als om de discussies daarover.

 

DE KERSTBOOM IN NEDERLAND

"Hoe ouder je wordt, hoe meer het leven om je heen op een tooneelstuk begint te lijken, en daar het in de regel geen tooneelstuk is om blij van te worden, is deze ontwikkeling een heel bruikbare voorbereiding op het afscheid van de wereld." Martin Niemöller, in: A.A. Spijkerboer, Een gehoorzame rebel. Martin Niemöller op de kansel en op het podium (Kampen 1996).